Inzichten
Project VoorRecht: de stille revolutie van de rechtspraak
Het project VoorRecht is een AI-verkenner van de Nederlandse rechtspraak die burgers gratis helpt hun juridische positie te begrijpen, zonder tussenkomst van een advocaat. De tool analyseert miljoenen uitspraken en biedt begrijpelijke samenvattingen, tips en gesprekshulp. Doel is om conflicten over wonen, verbouwen of VvE’s vroegtijdig op te lossen. In Noord-Holland leidde dit tot aanzienlijk minder rechtszaken. De Orde van Advocaten zwijgt nog over de implicaties voor rechtshulp. De rechtspraak moet nu kiezen: het experiment beëindigen of deze digitale toegang tot recht opschalen.
Onderzoek naar de AI-beelden van de PVV
Uit onderzoek van De Groene Amsterdammer en de Data School van de Universiteit Utrecht blijkt dat de PVV veruit de meeste AI-beelden inzet in haar online campagne. De onderzoekers analyseerden 174 prompts en 333 beelden, vaak met jonge blonde vrouwen of ‘Nederlandse gezinnen’ tegenover migranten. Veel van deze beelden zijn herleidbaar tot PVV-Kamerleden en worden via fanpagina’s verspreid zonder vermelding dat ze met AI zijn gemaakt. Volgens onderzoekers worden zo angst en polarisatie versterkt, terwijl sociale-media-algoritmen dit type emotionele content belonen. Dit roept vragen op over transparantie en de invloed van AI op democratische meningsvorming.
Dagelijks AI-gebruik door Nederlanders in 5 maanden bijna verdubbeld
Het dagelijkse gebruik van AI door Nederlanders is in vijf maanden bijna verdubbeld: van 5% in december 2024 naar 9% in mei 2025, blijkt uit onderzoek van MSI-ACI. Vooral Gen Z gebruikt AI intensief en staat er het meest positief tegenover. Tools van OpenAI blijven dominant, vooral voor informatie- en vertaaldoeleinden. Ook op werk en studie groeit het gebruik: 36% gebruikt AI, en bijna een derde verwacht hogere productiviteit. Tegelijk nemen zorgen toe over energieverbruik, privacy, deepfakes en baanzekerheid. Het vertrouwen in AI-beslissingen stijgt licht maar blijft laag, wat de noodzaak onderstreept van transparantie en menselijke controle.
Van premier naar tech-adviseur: de opmerkelijke overstap van Rishi Sunak
Voormalig Brits premier Rishi Sunak heeft twee nieuwe adviesfuncties aanvaard bij Microsoft en Anthropic, twee van de invloedrijkste spelers in de mondiale AI-sector. De benoeming wekt belangstelling én bezorgdheid — niet alleen in het Verenigd Koninkrijk, maar ook daarbuiten. De Britse toezichthouder Acoba (Advisory Committee on Business Appointments) waarschuwt voor mogelijke risico’s rond vertrouwelijke informatie waar de techsector belang bij kan hebben.
De Data Governance Act: wat moet je daar als organisatie precies mee?
De Europese Data Governance Act (DGA) – Verordening (EU) 2022/868 – is één van de vele datawetten die de afgelopen jaren uit Brussel zijn gekomen. Waar de AVG de bescherming van persoonsgegevens regelt, richt de DGA zich juist op het veilig en betrouwbaar delen van data. Maar wat betekent dat precies, en wat moet je als organisatie ermee?
Deloitte–Anthropic-alliantie: van AI-pilot naar wereldwijde praktijk
Deloitte heeft een uitgebreide samenwerking aangekondigd met Anthropic, de ontwikkelaar van het AI-model Claude. Het doel is om generatieve AI op een verantwoorde, uitlegbare en schaalbare manier te integreren in de dienstverlening en bedrijfsvoering van Deloitte.
Artificial Intelligence and Copyright: The EU Should Preserve the Copyright Directive’s Delicate Balance to Safeguard and Promote Innovation
In the past years, new technological developments in AI have attracted widespread political attention and regulatory scrutiny worldwide. In particular, the emergence and rapid adoption of generative AI systems able to generate content such as text, audio, video, and computer code based on users’ instructions triggered heated legal and political discussions, including in the field of copyright.
Europa’s Apply AI Strategy
De Apply AI Strategy van de Europese Commissie maakt van de AI-wet een uitvoerbare infrastructuur, waarbij elke dataset en compute-uur aan juridische naleving is gekoppeld.
Europa bouwt vijf AI-gigafabrieken en negentien sectorale hubs om AI-toepassing in industrie, overheid en wetenschap te versnellen. De strategie verankert wetgeving, toezicht en innovatie in één governance-model via de AI Board, Apply AI Alliance en het AI Observatory. Waar de VS platforms exporteren en China infrastructuur, exporteert Europa vertrouwen: juridisch conforme, controleerbare AI. Het doel is verschuiving van technologische macht naar legitimiteit en certificering. Zo wil de EU wetgeving omvormen tot strategische productiefactor en wereldwijde standaard voor betrouwbare AI.
Nederland krijgt AI-fabriek, Europese financiering toegekend
De AI-Fabriek komt naar Groningen – een mijlpaal voor de Nederlandse AI-sector. Dankzij een Europese investering van maar liefst €200 miljoen wordt in Noord-Nederland een nationale voorziening gerealiseerd die bedrijven, onderzoekers en overheden vanaf 2027 laagdrempelig toegang geeft tot de rekenkracht die nodig is om zelf AI-toepassingen te ontwikkelen.
IJsland lanceert nationaal AI-actieplan 2025–2027
IJsland heeft in juli 2025 zijn eerste nationale AI Action Plan 2025–2027 gepresenteerd. Het document, opgesteld door het Ministry of Culture, Innovation and Higher Education, markeert een belangrijk moment in het IJslandse technologisch beleid. Voor het eerst wordt in samenhang vastgelegd hoe kunstmatige intelligentie (AI) op een verantwoorde, transparante en mensgerichte manier kan worden ingezet binnen alle domeinen van de samenleving.