Inzichten
Legal Prompt van de Week: Eerst de juiste vragen stellen
Deze week sluiten we de reeks af met een principe dat alle eerdere prompts verbindt: hallucinaties beginnen bij slechte of onvolledige input. Als de vraag onduidelijk is, zal het model die onduidelijkheid invullen. Niet omdat het “verzint”, maar omdat het wordt gevraagd een antwoord te geven. In deze editie introduceren we de Vraag-Terug-Prompt.
Spraaktechnologie: het geheugen van jou en je organisatie en de sleutel tot maximale productiviteit
Juridische professionals verliezen dagelijks uren aan het uitwerken van gesprekken, vergaderingen en cliëntintakes. Moderne spraaktechnologie transcribeert met 95%+ nauwkeurigheid en is drie tot vier keer sneller dan typen – een tijdwinst van meer dan 10 uur per week voor solopraktijken. Door gesprekken automatisch vast te leggen blijft niets verloren en behoud je volledige focus op je cliënt in plaats van op je notitieblok. Spraak bewaart bovendien je authentieke stem en voorkomt het uniforme AI-proza dat de markt overspoelt. Europese GDPR-conforme platforms zoals Klang.ai bieden juridische professionals volledige controle over gevoelige data. Met slimme automatiseringen wordt het uitwerken van notulen, actiepunten en samenvattingen een volledig geautomatiseerd proces.
De fee-discussie is begonnen
KPMG bedong een korting van 14% bij zijn eigen accountant Grant Thornton, met als argument dat AI de jaarrekeningcontrole efficiënter maakt. Deze stap zet het tarievendebat in de professionele dienstverlening op scherp – ook voor de advocatuur. Onderzoek laat zien dat 79% van de advocatenkantoren AI gebruikt, maar slechts 6% de besparingen doorgeeft aan cliënten. Tegelijkertijd verwacht 64% van de in-house juristen minder afhankelijk te worden van externe advocaten dankzij eigen AI-capaciteiten. Het klassieke uurtarief, dat tijdsbesteding beloont in plaats van resultaat, staat daarmee steeds meer onder druk. Kantoren die willen meebewegen, experimenteren met vaste prijzen en value-based pricing.
Risicovol algoritmegebruik: lessen uit het onderzoek naar de reclassering
Onderzoek naar het algoritmegebruik bij de reclassering toont ernstige tekortkomingen in de toepassing van risicotaxatie-instrumenten zoals de OXREC. De Inspectie constateert fouten in software-implementatie, verouderde data en onvoldoende validatie binnen de Nederlandse context. In ruim 21% van de gevallen zou de risicocategorie anders zijn uitgevallen bij correcte toepassing van het algoritme. Ook bestaan er risico’s op indirecte discriminatie door het gebruik van variabelen zoals buurtscore en inkomen. Daarnaast ontbreken verplichte DPIA’s en is de governance rond AI en algoritmes onvoldoende ingericht. Het rapport onderstreept dat algoritmes in het strafrecht dezelfde juridische toetsing vereisen als andere vormen van bewijs en advies.
Saga en Moonlit bundelen krachten
Afgelopen week hebben Saga en Moonlit een strategisch partnerschap aangekondigd dat AI-workflows direct koppelt aan betrouwbare, verrijkte juridische data over maar liefst 28 jurisdicties. Het idee is helder: Saga levert de AI-omgeving waarin advocaten dagelijks werken, Moonlit levert de juridische databasis waar die AI uit put. Geen losse systemen meer, maar één geïntegreerde werkwijze waarin onderzoek, analyse en advies direct zijn geworteld in de bron.
Hoeveel van uw collega’s hebben deze week vertrouwelijke gegevens in ChatGPT ingevoerd?
De meeste advocatenkantoren gebruiken AI inmiddels dagelijks: voor het samenvatten van stukken, het structureren van dossiers of het verkennen van argumenten. Maar op de vraag wat is er precies toegestaan, wie is verantwoordelijk en welke waarborgen zijn getroffen, blijft het antwoord vaak uit. De NOvA is daar helder over: de advocaat blijft altijd eindverantwoordelijk. AI mag ondersteunen, maar nooit leidend zijn. En kantoren moeten dat aantoonbaar hebben geregeld.
Legal Prompt van de Week: Niet-beantwoorden is ook een antwoord
Deze week staat een ongemakkelijke maar cruciale vaardigheid centraal: het expliciet niet beantwoorden van een vraag. Taalmodellen zijn ontworpen om altijd te reageren. Als een vraag niet volledig kan worden beantwoord op basis van de beschikbare informatie, zal het model die leemte vullen met aannames. In juridische contexten is dat precies wat niet mag gebeuren. In deze editie introduceren we de Niet-beantwoorden-is-ook-een-antwoord-Prompt.
AP waarschuwt voor grote beveiligingsrisico’s bij AI-agents zoals OpenClaw
De Autoriteit Persoonsgegevens (AP) waarschuwt gebruikers en organisaties voor het gebruik van OpenClaw en soortgelijke experimentele systemen. De aanleiding is de hoge snelheid waarmee OpenClaw populair is geworden. Dit soort open source-systemen voldoen al snel niet aan basisveiligheidseisen. Het gebruik van dergelijke experimentele AI-agents brengt grote risico’s met zich mee, zoals datalekken en accountovernames.
Legal Prompt van de Week: Geen nieuwe informatie toevoegen
Deze week staat een subtiel maar veelvoorkomend risico centraal: onzichtbare aanvulling. Taalmodellen zijn bijzonder goed in het “netjes maken” van teksten. Daarbij vullen zij vaak ongemerkt ontbrekende informatie aan om een logisch en compleet verhaal te presenteren. In juridische teksten is dat riskant. Wat oogt als een kleine redactionele verbetering kan in werkelijkheid nieuwe inhoud introduceren die nooit is vastgesteld of afgesproken. In deze editie introduceren we de Geen-Nieuwe-Informatie-Prompt.
AI in het coalitieakkoord: van buzzword naar bouwsteen
AI krijgt een centrale rol in het coalitieakkoord 2026-2030 van D66, VVD en CDA. Het kabinet presenteert AI als strategische technologie voor verdienvermogen, innovatie en digitale autonomie. Via het Nationaal AI-Deltaplan, uitbreiding van de WBSO en een nieuwe Nederlandse Digitale Dienst wordt ingezet op schaal en adoptie. AI-geletterdheid wordt een randvoorwaarde voor economische groei en arbeidsproductiviteit. Er komt geen aparte minister van Digitalisering; de regie blijft bij BZK. Voor organisaties betekent dit nu actie op AI-strategie, governance, digitale skills en compliance.