Albanië heeft een wereldprimeur: een AI-bot is benoemd tot minister van Aanbestedingen. Premier Edi Rama presenteerde de virtuele functionaris Diella als onderdeel van de strijd tegen corruptie en om meer transparantie in overheidscontracten te realiseren. Het initiatief markeert een nieuw hoofdstuk in de digitalisering van de overheid en roept tegelijkertijd vragen op over toezicht, algoritmes en besluitvorming. Deze blog zet de feiten rond Diella en haar rol in het Albanese kabinet op een rij.

Zwitserland heeft zich onverwacht gemengd in de wereldwijde AI-wedloop. Waar grote commerciële spelers als OpenAI, Google en Anthropic hun modellen achter gesloten deuren ontwikkelen, kiest Zwitserland voor een radicaal andere benadering. Onder leiding van de publieke instellingen EPFL, ETH Zürich en het Swiss National Supercomputing Centre (CSCS) werd begin september Apertus gelanceerd: een volledig open-source taalmodel dat transparantie en publieke toegankelijkheid centraal stelt.

Het Singaporese Ministerie van Justitie publiceerde in september 2025 een niet-bindende gids voor het gebruik van generatieve AI in de juridische sector. De gids bouwt voort op bestaande AI-kaders en sluit aan bij de nationale AI-strategie en eerdere richtlijnen van de rechtbanken. Ze is bedoeld voor iedereen die juridisch werk verricht, zoals advocaten, bedrijfsjuristen en paralegals. Centrale principes zijn professionele ethiek, vertrouwelijkheid en transparantie, waarbij juristen altijd eindverantwoordelijk blijven voor hun werkproduct. Daarnaast wordt een vijfstappenplan beschreven: beleid ontwikkelen, behoeften analyseren, tools beoordelen, implementeren en trainen, en continu evalueren.

In een handelsnaamzaak bij de rechtbank Rotterdam bleek een advocaat meerdere niet-bestaande ECLI-nummers te hebben opgevoerd in zijn processtukken. Alle verwijzingen naar arresten van de Hoge Raad bleken onjuist: sommige betroffen strafrechtelijke zaken, andere bestonden helemaal niet. De advocaat verklaarde dat dit zou zijn veroorzaakt door een conversiefout van Word naar pdf, maar de rechtbank betwijfelde dat. Hoewel de rechter wees op een mogelijke schending van de waarheidsplicht (art. 21 Rv), verbond zij er geen gevolgen aan omdat de partij toch al in het ongelijk werd gesteld. Het incident lijkt het eerste Nederlandse voorbeeld van een advocaat die ongecontroleerde AI-output heeft ingediend. Binnen de juridische gemeenschap leidde dit tot felle reacties en zorgen over de risico’s van blind AI-gebruik.

De Federale Overheidsdienst (FOD) Financiën in België heeft begin september 2025 bevestigd dat er een proefproject wordt gestart met het gebruik van artificiële intelligentie (AI) bij de controle van belastingaangiftes. Het nieuws werd gemeld door HLN en is bevestigd door woordvoerders van de fiscus. Het doel van dit project is om fouten in belastingaangiftes sneller en efficiënter te kunnen detecteren. Daarbij gaat het zowel om eenvoudige vergissingen als om signalen die kunnen wijzen op mogelijke fraude.

Iedere jurist die met ChatGPT of een vergelijkbare AI-tool werkt, heeft het vast al meegemaakt: je formuleert een zorgvuldige vraag, maar het antwoord blijft te algemeen of raakt nét de kern niet. Gelukkig bestaat er een eenvoudige manier om de kwaliteit van AI-antwoorden merkbaar te verhogen: echo-prompting.

De relatie tussen mediabedrijven en AI-aanbieders staat onder hoge druk. Uitgevers verwijten AI-bedrijven dat hun journalistieke werk zonder toestemming en vergoeding wordt gebruikt om chatbots en answer engines van informatie te voorzien. In reactie daarop presenteerde Perplexity AI, een van de snelstgroeiende AI-bedrijven ter wereld, eind augustus 2025 een vernieuwd programma: Comet Plus. Dit programma moet uitgevers rechtstreeks laten meedelen in de inkomsten die Perplexity genereert met hun werk.

Op 21 augustus 2025 stuurde de staatssecretaris van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, E. van Marum, een brief aan de Voorzitter van de Tweede Kamer. Deze brief bevat de kabinetsreactie op de vierde Rapportage AI & Algoritmerisico’s van de Autoriteit Persoonsgegevens (AP), opgesteld op verzoek van de Kamercommissie Digitale Zaken. De reactie laat zien dat Nederland stappen zet om de risico’s van kunstmatige intelligentie en algoritmes beter te beheersen. Twee thema’s springen eruit: de mogelijke verplichte registratie van algoritmes in het nationale algoritmeregister en de voorbereidingen voor de uitvoeringswet en het toezicht op de AI-verordening.